წმინდა მოწამენი, ცხრა ძმა ხერხეულიძე და დედა და დაი მათი, და მათ თანა 9 000 ქართველნი, მხედარნი და მხედართმთავარნი, მარაბდის ომში მომწყდარნი (+1625) - 03 (16) აგვისტო
წმინდა მოწამენი, ცხრა ძმა ხერხეულიძე და დედა და დაი მათი, და მათ თანა 9 000 ქართველნი, მხედარნი და მხედართმთავარნი, მარაბდის ომში მომწყდარნი (+1625) - 03 (16) აგვისტო
1625 წლის ხარების დღესასწაულზე მარტყოფის ველზე ქართველებმა სასტიკად გაანადგურეს შაჰ-აბასის არმია. ოცდაათი ათასი სპარსელიდან მხოლოდ სამი ათასი გადაურჩა სიკვდილს.

მარტყოფის ბრძოლაში დაეცა შაჰ-აბასის ბევრი სახელგანთქმული სარდალი. ამ გამარჯვებამ გააერთიანა ქართლ-კახეთი. ქართველთა ძლევამ შაჰისაგან დაპყრობილი სხვა ხალხებიც გაამხნევა და "ყველგან შფოთი გაჩნდა"...

გააფთრებულმა შაჰ-აბასმა საქართველოსკენ უზარმაზარი სპარსული ურდო დაძრა, რომელმაც ისა-ხან ყორჩიბაში სარდლობდა.

ქართველები კოჯორ-ტაბახმელის მიდამოებში დაბანაკდნენ ოციათასიანი ლაშქრით. მარაბდის ველზე დაბანაკებულ ირანელთა რიცხვი კი ორმოცდაათი ათასს აჭარბებდა.

გათენდა 1625 წლის 1 ივლისი. საზიარებლად გაემზადა ქართველთა ლაშქარი: წესისამებრ, მეომრები ომის დაწყების წინ ქრისტეს წმინდა სისხლსა და ხორცს ეზიარებოდნენ ცოდვათა მისატევებლად და ბრძოლაში წარმატების საწინდრად.

მეომართა გვერდით იარაღით შეჭურვილი სამღვდელოებაც დამდგარიყო, რადგან ესეც წესად იყო დადებული: ყოფნა-არყოფნის ზღვართან მყოფ საქართველოს ჯვრით და მახვილით იცავდა ერი და ბერი.

მროველი ეპისკოპოსი, დომენტი ავალიშვილი წარდგა ლაშქრის წინაშე წმინდა ბარძიმით ხელში. ლაშქარმა ერთხმად შესძახა: "უკუეთუ დღეს აღიღებ მახჳლსა ბრძოლად, უბრძანე, რათა გვაზიაროს სხუამან, და უკუეთუ არა, უმჯობეს არს შენ მიერ".

მროველი ჩაფიქრდა და თქვა: "დღეს ბრძოლა არს სარწმუნოებისა და ქრისსტეს მცნებისა და არა ჩემ ზედა, ამისათჳს არა ვყო, უკუეთუ უწინარეს თქუენსა არა დავსთხიო სისხლი ჩემი მახჳლის ამღებმან".

რუისელმა ეპისკოპოსმა დალოცა მხედრობა, თვითონაც, აბჯრით შეჭურვილი, მეწინავე რაზმში ჩადგა. გორგასლიან-დავითიან-თამარიან დროშას ცხრა ძმა ხერხეულიძე დაუყენეს დარაჯად.

შეტევა გარიჟრაჟზე დაიწყო. წინ რჩეული ცხენოსანი ჯარი წავიდა, უკან ქვეითი მიჰყვა. იგრიალა თორმეტი ათასმა სპარსულმა თოფმა და ზარბაზანმა, მაგრამ მამულისათვის და ქრისტესთვის მებრძოლ რაინდთა შეჩერება ვერავინ შეძლო - ქართველები მტრის ბანაკში შეიჭრნენ, ლაშქარს დაერივნენ და შეიქნა შუბთა ძგერება, "ჴმალთა და ლახტთა მუზარადებზედ ჴეთქინება".

მცირერიცხოვან ქართველთა სიმამაცემ ყიზილბაშები უკუაქცია, მაგრამ გამოცდილმა მთავარსარდალმა ისა-ხან ყორჩიბაშმა არ დათმო ბრძოლა. ამასობაში აზერბაიჯანის ბეგლარბეგი შაჰ-ბენდე-ხანიც მივიდა მაშველი რაზმით... ქართველები შედრკნენ.

ამას ზედ დაემატა ერთი საბედისწერო შემთხვევაც: მტრის ხელით მკერდშელეწილი დაეცა თეიმურაზ მუხრანბატონი.

"განჴდა ჴამდა ჰგონეს ყოველთა კახთ-ბატონის სიკუდილი და ივლტოდენ კახნი და ქართველნი", მეფის სიკვდილი ხომ ომის დასასრულს ნიშნავდა.

გვიან მიხვდნენ ქართველები საბედისწერო შეცდომას. შეთხელდა ივერიელთა რიგები. გულგანგმირულნი დაეცნენ: დავით ჯანდიერი, აღათანგ ხერხეულიძე, ბაადურ ციციშვილი, ეპისკოპოსნი - რუსთველი და ხარჭაშნელი.

ცხრა ძმა ხერხეულიძის ხელში გადაინაცვლა ქართულმა დროშამ, ცხრა ძმა გმირულად დაეცა მარაბდის ველზე, შემდეგ ნაბოლარამ - ერთადერთმა დამ იპყრა ხელთ დიდგორსა და ბასიანში გამოვლილი დროშა და როცა იმანაც ჩაიმუხლა, დედამ აღმართა ქართველთა უკვდავების სიმბოლო.

მზის ჩასვლამდე იბრძოდა თეიმურაზ მეფე, რომელმაც იმ დღეს "დაამტვრია ყოველი საბრძოლო იარაღი და არღარა შემორჩომოდა რა. ბეჭდებიცა დაემტვრია მუშტის ძგერებით".

დაღლილი, სიცხისაგან არაქათგამოცლილი ქართველობა გმირულად იბრძოდა სისხლის უკანასკნელ წვეთამდე, მაგრამ უშედეგოდ, გარიჟრაჟზე დაწყებული ბრძოლა გვიან ღამით ქართველთა მარცხით დამთავრდა.
ბრძოლის ველზე მკერდგანგმირული იწვა ქრისტეს და მამულისთვის თავდადებული ცხრა ათასი ქართველი, მათ შორის დავით ჯანდიერი, აღათანგ ხერხეულიძე, ბაადურ ციციშვილი, ხარჭაშნელი და რუსთველი ეპისკოპოსები, ცხრა მაჩაბელი, შვიდი ჩოლოყაშვილი.

9 ძმა ხერხეულიძე! არც ერთის სახელი არ შემოგვინახა ისტორიამ. მხოლოდ ის არის ცნობილი, რომ მათი მამა ზემო ქართლიდან წამოვიდა და მარაბდაში დასახლდა.

მოხუცი აზნაური სამშობლოს მოყვარული, მხურვალე მამულიშვილი იყო და ასეთივე ქვეყნის ერთგული და ერთმა¬ნეთზე უკეთესი შვილები გაზარდა.

მარაბდის ბრძოლაში 9 ძმის დაღუპვის ამბავს კიდევ უფრო მეტ ტრაგიკულობას მატებს მათი ნაბოლარა დისა და დედის სიკვდილი, რომლებმაც ქართული დროშის აღმართვით ძმების მისია გააგრძელეს და მათი ხვედრი თავგანწირვით გაიზიარეს.

1975 წელს მარაბდის შესასვლელში აღიმართა ცხრა ძმა ხერხეულიძის მემორიალი. ცაში აჭრილ სამ სვეტს ცხრა შედუღაბებული ხმლის გამოსახულება აქვს. იქვე სამ ჰექტარზეა გადაჭიმული მარაბდელების მიერ გაშენებული ბაღი, რომელშიც მარაბდის ბრძოლაში დაღუპული ცხრა ათასი მებრძოლის მოსახსენიებლად ამდენივე წიწვოვანი და ფოთლოვანი ხე დაირგა.

გადმოცემით, მარაბდის ბრძოლაში გმირულად დაღუპული მებრძოლები დაკრძალულნი არიან სოფელ ძველი მარაბდის განაპირას, წმინდა მარინეს ეკლესიის მახლობლად. ცხრა ძმა ხერხეულიძის მამაცური ამბავი ფართოდ არის ასახული ქართულ ზეპირსიტყვიერებაში. მათ გმირობას ლექსები მიუძღვნეს ლადო ასათიანმა, სიმონ ჩიქოვანმა და სხვა პოეტებმა.
* * *
აქვე წაიკითხე:

ცხრა ძმა გმირულად დაეცა მარაბდის ველზე

ბეჭდვაელფოსტა
კომენტარი არ გაკეთებულა
სხვა სიახლეები
24.09.2022
იულიანე განდგომილის მეფობის დროს (360-363) ფრიგიის ქალაქ მეროში მმართველი იყო ვინმე ამახიოსი,
24.09.2022
წმინდა მოწამე თეოდორე ალექსანდრიელის ცხოვრებისა და მოღვაწეობის შესახებ ზუსტი ცნობები არ შემონახულა.
24.09.2022
დიოკლეტიანეს და მაქსიმიანეს მეფობის დროს გალატიის ოლქის მმართველად დანიშნეს ვინმე ანტონი.
24.09.2022
მღვდელმოწამე კორნუტი, იკონიელი (სხვა ცნობით - ნიკომიდიელი) ეპისკოპოსი ცხოვრობდა სოფელ სურსალაში.
24.09.2022
წმინდა ავტონომე იტალიელი ეპისკოპოსი იყო დიოკლეტიანეს მეფობის დროს.
23.09.2022
წმინდა თეოდორა ცხოვრობდა პელოპონესის ცენტრალურ ნაწილში, არკადიაში, დაბა მელპიაში. ის ღარიბი ოჯახის შუათანა შვილი იყო.
23.09.2022
წმინდა მოწამენი დიოდორე და დიდიმე, წარმოშობით სირიის ლაოდიკიიდან იყვნენ. მათი მარტვილობის ზუსტი დრო უცნობია.
23.09.2022
წმინდა დიმიტრი ჰელესპონტის ქალაქ სკეფსისის მმართველი იყო. სწორედ იმ დროს ამ ქალაქში სახარების საქადაგებლად წმინდა კორნილიოს ასისთავი
23.09.2022
წმინდა ია ბეთ-ზაბდას ციხესიმაგრეში ცხოვრობდა, მდინარე ტიგროსის ზედა წელში, მარჯვენა ნაპირზე,
23.09.2022
ისევ ყვავიან კრწანისის ველზე ყაყაჩოები. ისევ ახარებს თვალსა და გულს მათი ხილვა. კრწანისის ყაყაჩოები სიმბოლოდ იქცა მამულისათვის დაღვრილი სისხლისა,
მუდმივი კალენდარი
წელი
დღესასწაული:
ყველა დღესასწაული
გამოთვლა
განულება
საეკლესიო კალენდარი
ძველი სტილით
ახალი სტილით
ორ სა ოთ ხუ პა შა კვ
1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30
ჟურნალი
ჟურნალის ბოლო ნომრები:

istanbul evden eve nakliyat fabrika taşımacılığı eşya depolama ofis taşıma bostancı nakliyat skdar nakliyat ehirler aras nakliyat ehirler aras nakliyat cretleri ehirler aras nakliyat transfernakliyat.com.tr eya depolama sex shop

restbet restbet tv restbet giriş restbet restbet güncel restbet giriş restbet restbet giriş restizle betpas betpas giriş pasizle betpas betpas giriş pasizle iskambil oyunları rulet nasıl oynanır blackjack nasıl oynanır guvencehd.org heceder.org trke casino 30 tl deneme bonusu tahincioglunakliyat.com.tr aviator oyunu betexper Deneme bonusu veren siteler heceder.org pdf indir casino siteleri casino siteleri deneme bonusu veren siteler deneme bonusu slot siteleri pdf indir ingilizce trke eviri lyrics translate video