ეს საინტერესოა
ეს საინტერესოა
იმდენი მაყურებელი მოგროვილა, სახლი ძლივს იტევდა
ჩემო საყვარელო მკითხველო, ხომ იცი, რა არის თეატრი? მშობლებთან ერთად ალბათ ხშირად სტუმრობ მას. დარწმუნებული ვარ, თოჯინების თეატრში სიარული გეყვარება. გამოვიცანი?! ჰოდა, ახლა ქართულ თეატრზე გიამბობ.

ისტორიკოსები მოგვითხრობენ, რომ ძველად კოლხეთის სამეფოში, ქუთაისის მახლობლად აშენებული იყო არენა... იცი, რა არის არენა? რა და სცენა ღია ცის ქვეშ. ამ არენაზე თურმე სპორტული შეჯიბრებები და ლამაზი სანახაობები იმართებოდა, რომელთაც ხალხი არაფრის დიდებით არ გამოაკლდებოდა. ისტორიკოსები იმასაც გვიყვებიან, რომ კოლხურ ქალაქ აფსარუში იდგა თეატრის შენობა. როგორც ჩანს, ჩვენი წინაპრები იქ თეატრალურ წარმოდგენებს მართავდნენ. ეს კიდევ ცოტაა: ქართლში კლდეში გამოკვეთილ უძველეს ქალაქ უფლისციხეშიც ყოფილა სცენა, მუსიკოსებისთვის განკუთვნილი ადგილი და მაყურებელთა დარბაზი.

ძველად საქართველოში ხალხურ თეატრალურ სანახაობას ბერიკაობას მართავდნენ. კახეთის ზოგიერთ სოფელში ის დღესაცაა შემორჩენილი. მშობლებს თუ ჰკითხავ, შესაძლოა, ბავშვობაში უნახავთ კიდეც ეს სანახაობა.

ბერიკაობის ყველა მონაწილეს აუცილებლად ნიღაბი უნდა ჰკეთებოდა: ზოგი ცხოველს განასახიერებდა, ზოგი - მეფეს, ზოგი - ვაჭარს, ზოგიც - უცნაურ არსებას. ბერიკაობის მონაწილეებს ბერიკებს ეძახდნენ. თურმე ბერიკაობაში მხოლოდ მამაკაცები იღებდნენ მონაწილეობას. ბერიკები თავიანთ წარმოდგენებს უმეტესწილად სოფელ-სოფელ, კარდაკარ ჩამოვლით, სახლების წინ, ეზოებში ასრულებდნენ. ამიტომაც მაყურებელი მუდამ ჰყავდათ. გადმოცემით, მეფე ერეკლეს სასახლეში ბერიკებისთვის საგანგებო "საოხუნჯო დარბაზიც" კი ყოფილა გამოყოფილი. ჩემო პატარავ, აბა, გაიხსენე კინოფილმი "მაია წყნეთელი"... გაგახსენდა? იქ სწორედ ბერიკები მღერიან და ცეკვავენ უცნაური ნიღბებით.

მოგვიანებით გაჩნდა სახალხო თეატრი, რომელსაც "სახიობა" ერქვა. მეჩვიდმეტე საუკუნეში სასკოლო-საეკლესიო თეატრიც გვქონია, სადაც რელიგიური შინაარსის დადგმებს წარმოადგენდნენ. კიდევ უფრო მოგვიანებით მეფე ერეკლეს კარზე შეიქმნა საერო თეატრი... შემდეგ დიდხანს აღარ ჰქონდათ ჩვენს წინაპრებს მუდმივმოქმედი თეატრი, ერთმანეთის სახლებში იკრიბებოდნენ და იქ მართავდნენ ოჯახურ თეატრალურ წარმოდგენებს, კითხულობდნენ ლექსებს, მღეროდნენ. მხოლოდ 1850 წელს დააარსა გიორგი ერისთავმა ქართული თეატრი. პირველი წარმოდგენა თბილისის კლასიკური გიმნაზიის შენობაში გაიმართა 14 იანვარს, ამიტომ ეს დღე ქართული თეატრის დღედ არის მიჩნეული.

ალბათ, საბავშვო თეატრის შესახებაც გინდა გაიგო. ჩვენი წინაპრები თურმე დიდხანს ფიქრობდნენ საბავშვო თეატრის შექმნაზე. ერთხელ ერთი წარჩინებული ადამიანის სახლში დაუდგამთ კიდეც ორი წარმოდგენა ბავშვებისთვის. იმდენი მაყურებელი მოგროვილა, სახლი ძლივს იტევდა. თეატრის დაარსება გაჭიანურებულა და მხოლოდ 1928 წლის 16 დეკემბერს მიიღო თბილისის მოზარდ მაყურებელთა სახელმწიფო თეატრმა შენი თანატოლი პირველი მაყურებელი.
ბეჭდვაელფოსტა
კომენტარი არ გაკეთებულა
სხვა სიახლეები
07.01.2010
(ლეგენდა)
ალბათ ყველას გიყვართ საშობაო ნაძვის ხე და გიხარიათ მისი მორთვა-მოკაზმვა, მაგრამ ის თუ იცით, რატომ ვრთავთ ყოველთვის მაინცდამაინც ნაძვს და არა რომელიმე სხვა ხეს? არა?
25.12.2008
წმინდა სალომე უჯარმელი და პეროჟავრა სივნიელი ქართველთა განმანათლებლის, წმინდა ნინოს უახლოესი თანაშემწენი იყვნენ. მათ წმინდა ნინოსთან ერთად უამრავი ჭირი და განსაცდელი გადაიტანეს ქრისტეს სარწმუნოების გასავრცელებლად.
25.12.2008
მიტრა - უფლის გვირგვინის სიმბოლო
მღვდელს ერთგული მსახურებისთვის მიტრის ტარების პატივითაც აჯილდოებენ. ეს პატივი ყველა მღვდელმთავარს აქვს.
25.12.2008
პირველ ხელნაწერ "ვეფხისტყაოსანს" ჩვენს დრომდე არ მოუღწევია. ყველაზე ძველი ტექსტის ხელნაწერი XVII საუკუნისა ყოფილა, თუმცა ზოგიერთ, კიდევ უფრო ძველ ხელნაწერებზე შემორჩენილია "ვეფხისტყაოსნის" ნაწყვეტები.
25.12.2008
კუზიანი მონაზონი, რომელსაც ანგელოზის სული ჰქონდა
ვიცი, დიდ სამებაში აუცილებლად იქნები ნამყოფი, მაგრამ თბილისში კიდევ არის წმინდა სამების სახელობის ტაძრები. მათგან ერთ-ერთი ეროვნული ბიბლიოთეკის სიახლოვესაა...
25.12.2008
მსოფლიოს უდიდესი მუზეუმები
ჩემო ცნობისმოყვარე მკითხველო, "მუზეუმი" მომდინარეობს ბერძნული სიტყვიდან "მუზეიონ". ძველ საბერძნეთში ეს სიტყვა აღნიშნავდა ადგილს, რომელსაც ხელოვნების მფარველი ქალღმერთები იცავდნენ.
25.12.2008
ჭია, ჭია-მაია
სისხლის ცრემლები
ჩემო პატარა მეგობარო, ცხოველების უმრავლესობა გარემო პირობებს ადვილად ეგუება - ზოგი ნაირგვარადაა შეფერილი, გარემოს ეხამება და ამის წყალობით საიმედოდაა დაცული მტრის თავდასხმისგან;
25.12.2008
"თეკლეს ახალწელიწადი"
საშინლად ჰყინავს, საშინლად. დედამიწას სულ რაკარუკი გაუდის. მოკრიალებული ცა ვარსკვლავებით არის მოჭედილი, მხოლოდ ჭირხლმოკიდებული მთვარე პირბადეჩამოფარებული პატარძალივით ინაზება და მკრთალ ნათელსა ჰყრის ქვეყანაზე.
25.12.2008
საქართველოს გაძლიერებას, მის მისწრაფებას დაებრუნებინა ბიზანტიის მიერ მიტაცებული ქართველური ტომებით - ლაზებით დასახლებული შავი ზღვის სამხრეთ სანაპირო, რუმის (დღევანდელი თურქეთის ტერიტორიაზე არსებული თურქულ-სელჩუკური სახელმწიფო) სულთან რუქნადინის შეშფოთებას იწვევდა.
27.11.2008
წმინდა მამები საქართველოსკენ დაიძრნენ
VI საუკუნეში საქართველოს მეფეს და კათოლიკოსს ანგელოზები გამოეცხადნენ, რომელთაც აუწყეს, რომ ღვთისმშობლის ნებითა და კურთხევით საქართველოში ჩამოვიდნენ აღმოსავლეთის უდაბნოებში გაბრწყინებული წმინდა მამები
მუდმივი კალენდარი
წელი
დღესასწაული:
ყველა დღესასწაული
გამოთვლა
განულება
საეკლესიო კალენდარი
ძველი სტილით
ახალი სტილით
ორ სა ოთ ხუ პა შა კვ
1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29
ჟურნალი
ჟურნალის ბოლო ნომრები:
სახელითა მამისათა და ძისათა და სულისა წმიდისათა!
ძმანო და დანო! უფალი, რომელმაც ერთხელ შექმნა სიცოცხლე, საშინელ სამსჯავროზე მტვერისა და ხრწნილებისაგან აღადგენს კაცობრიობას ადამიდან ვიდრე უკანასკნელ დღემდე.